<?xml version='1.0' encoding='UTF-8' ?>
<!DOCTYPE manualpage SYSTEM "../style/manualpage.dtd">
<?xml-stylesheet type="text/xsl" href="../style/manual.tr.xsl"?>
<!-- English Revision: 1676925:1843412 (outdated) -->
<!-- =====================================================
 Translated by: Nilgün Belma Bugüner <nilgun belgeler.gen.tr>
   Reviewed by: Orhan Berent <berent belgeler.gen.tr>
========================================================== -->

<!--
 Licensed to the Apache Software Foundation (ASF) under one or more
 contributor license agreements.  See the NOTICE file distributed with
 this work for additional information regarding copyright ownership.
 The ASF licenses this file to You under the Apache License, Version 2.0
 (the "License"); you may not use this file except in compliance with
 the License.  You may obtain a copy of the License at

     http://www.apache.org/licenses/LICENSE-2.0

 Unless required by applicable law or agreed to in writing, software
 distributed under the License is distributed on an "AS IS" BASIS,
 WITHOUT WARRANTIES OR CONDITIONS OF ANY KIND, either express or implied.
 See the License for the specific language governing permissions and
 limitations under the License.
-->

<manualpage metafile="ab.xml.meta">
<parentdocument href="./">Programlar</parentdocument>

<title>ab - Apache HTTP sunucusu başarım ölçme aracı</title>

<summary>
    <p><code><strong>ab</strong></code> Apache Hiper Metin Aktarım Protokolü
      (HTTP) sunucunuzun başarımını ölçmek amacıyla kullanabileceğiniz bir
      kıyaslama aracıdır. Mevcut Apache kurulumunuzun görevini nasıl yerine
      getirdiği hakkında bir izlenim edinmeniz için tasarlanmıştır.
      Özellikle, Apache kurulumunuzun saniyede kaç isteği sunma yeteneğinde
      olduğunu gösterir.</p>
</summary>
<seealso><program>httpd</program></seealso>

<section id="synopsis"><title>Kullanım</title>
    <p><code><strong>ab</strong>
    [ -<strong>A</strong> <var>yetkili-kullanıcı:parola</var> ]
    [ -<strong>b</strong> <var>tampon-boyu</var> ]
    [ -<strong>B</strong> <var>yerel-adres</var> ]
    [ -<strong>c</strong> <var>bağlantı-sayısı</var> ]
    [ -<strong>C</strong> <var>çerez-ismi=değer</var> ]
    [ -<strong>d</strong> ]
    [ -<strong>e</strong> <var>csv-dosyası</var> ]
    [ -<strong>f</strong> <var>protokol</var> ]
    [ -<strong>g</strong> <var>gnuplot-dosyası</var> ]
    [ -<strong>h</strong> ]
    [ -<strong>H</strong> <var>özel-başlık</var> ]
    [ -<strong>i</strong> ]
    [ -<strong>k</strong> ]
    [ -<strong>l</strong> ]
    [ -<strong>m</strong> <var>HTTP-yöntemi</var> ]
    [ -<strong>n</strong> <var>istek-sayısı</var> ]
    [ -<strong>p</strong> <var>POST-dosyası</var> ]
    [ -<strong>P</strong> <var>vekil-yetkilisi:parola</var> ]
    [ -<strong>q</strong> ]
    [ -<strong>r</strong> ]
    [ -<strong>s</strong> <var>zamanasimi</var> ]
    [ -<strong>S</strong> ]
    [ -<strong>t</strong> <var>saniye</var> ]
    [ -<strong>T</strong> <var>içerik-türü</var> ]
    [ -<strong>u</strong> <var>PUT-dosyası</var> ]
    [ -<strong>v</strong> <var>ayrıntı-düzeyi</var>]
    [ -<strong>V</strong> ]
    [ -<strong>w</strong> ]
    [ -<strong>x</strong> <var>&lt;table&gt;-öznitelikleri</var> ]
    [ -<strong>X</strong> <var>vekil</var>[:<var>port</var>] ]
    [ -<strong>y</strong> <var>&lt;tr&gt;-öznitelikleri</var> ]
    [ -<strong>z</strong> <var>&lt;td&gt;-öznitelikleri</var> ]
    [ -<strong>Z</strong> <var>şifre-kümesi</var> ]
    [http[s]://]<var>konakadı</var>[:<var>port</var>]/<var>dizin</var>
    </code></p>
</section>

<section id="options"><title>Seçenekler</title>
    <dl>
    <dt><code><strong>-A</strong>
      <var>yetkili-kullanıcı</var>:<var>parola</var></code></dt>
    <dd>Sunucuya TEMEL Kimlik Doğrulamada kullanılmak üzere kanıt sağlar.
      Kullanıcı adı ile parola arasına sadece <code>:</code> konur ve
      sunucunun buna ihtiyacı olup olmadığına bakılmaksızın (yani, bir "401
      kimlik doğrulaması gerekli" yanıtı beklenmeden) bağlantı üzerinden
      base64 kodlu olarak sunucuya gönderilir.</dd>

    <dt><code><strong>-b</strong> <var>tampon-boyu</var></code></dt>
    <dd>TCP gönderme/alma tamponlarının bayt cinsinden uzunluğu.</dd>

    <dt><code><strong>-B</strong> <var>yerel-adres</var></code></dt>
    <dd>Uzak bağlantılar yaparken dinlenecek adres.</dd>

    <dt><code><strong>-c</strong> <var>bağlantı-sayısı</var></code></dt>
    <dd>Aynı anda işleme sokulacak bağlantı sayısı. Aynı anda bir bağlantı
      öntanımlı değerdir.</dd>

    <dt><code><strong>-C</strong>
      <var>çerez-ismi</var>=<var>değer</var></code></dt>
    <dd>İsteğe bir <code>Cookie:</code> satırı ekler. Argüman olarak
      genellikle bir <code><var>isim=değer</var></code> çifti kullanılır. Bu
      çiftler birden fazla olabilir.</dd>

    <dt><code><strong>-d</strong></code></dt>
    <dd>"percentage served within XX [ms] table" iletisi gösterilmez. (Geriye
      uyumluluk için vardır).</dd>

    <dt><code><strong>-e</strong> <var>csv-dosyası</var></code></dt>
    <dd>Sunulan isteğin birim zamanda (milisaniye) ne kadarının (yüzde
      cinsinden) sunulduğunu gösteren virgül ayraçlı değerler (CSV) dosyası.
      Sonuçlar 'bobin haline' getirilmiş olduğundan doğal olarak 'gnuplot'
      dosyasından daha yararlıdır.</dd>

    <dt><code><strong>-f</strong> <var>protokol</var></code></dt>
    <dd>SSL/TLS protokolü belirtilir (SSL2, SSL3, TLS1, TLS1.1, TLS1.2 veya
      ALL). TLS1.1 ve TLS1.2 desteği 2.4.4 ve sonraki sürümler
      içindir.</dd>

    <dt><code><strong>-g</strong> <var>gnuplot-dosyası</var></code></dt>
    <dd>Ölçülen değerler bir 'gnuplot' veya TSV (sekme ayraçlı değerler)
      dosyasına yazılır. Bu dosya, Gnuplot, IDL, Mathematica, Igor hatta
      Excel tarafından veri dosyası olarak kabul edilir. Veri sütunlarının
      başlıkları dosyanın ilk satırında bulunur. </dd>

    <dt><code><strong>-h</strong></code></dt>
    <dd>Kullanım bilgisi gösterir.</dd>

    <dt><code><strong>-H</strong> <var>özel-başlık</var></code></dt>
    <dd>İsteğe fazladan başlık ekler. <var>özel-başlık</var>, aralarında iki
      nokta imi bulunan bir isim-değer çifti olarak belirtilir. Örnek:
      <code>"Accept-Encoding: zip/zop;8bit"</code></dd>

    <dt><code><strong>-i</strong></code></dt>
    <dd><code>GET</code> istekleri yerine <code>HEAD</code> istekleri
      yapılır.</dd>

    <dt><code><strong>-k</strong></code></dt>
    <dd>HTTP KeepAlive (kalıcı bağlantı) özelliğini etkinleştirir, yani tek
      bir oturum içinde çok sayıda isteğe hizmet sunulabilir. Özellik
      öntanımlı olarak kapalıdır.</dd>

    <dt><code><strong>-l</strong></code></dt>
    <dd>Yanıtarın uzunluğu sabit değilse hataları raporlamaz. Özdevinimli
      sayfalarda kullanışlı olabilir. 2.4.7 ve sonraki sürümler
      içindir.</dd>

    <dt><code><strong>-m</strong> <var>HTTP-yöntemi</var></code></dt>
    <dd>İstekler için özel HTTP yöntemi, belirtilir.
    2.4.10 ve sonraki sürümler içindir.</dd>

    <dt><code><strong>-n</strong> <var>istek-sayısı</var></code></dt>
    <dd>Kıyaslama oturumu sırasında sunucuya uygulanacak istek sayısı.
      Öntanımlı olarak hiçbir başarım ölçütü sağlamayan tek bir istek
      yapılır.</dd>

    <dt><code><strong>-p</strong> <var>POST-dosyası</var></code></dt>
    <dd>POST isteği ile ilgili verileri içeren dosya. Ayrıca
      <code><strong>-T</strong></code> seçeneğini de belirtmeyi
      unutmayın..</dd>

    <dt><code><strong>-P</strong>
      <var>vekil-yetkilisi</var>:<var>parola</var></code></dt>
    <dd>Vekil sunucuya TEMEL Kimlik Doğrulamasında kullanılacak kanıtları
      sağlar. Kullanıcı adı ile parola arasına sadece <code>:</code> konur ve
      vekilin buna ihtiyacı olup olmadığına bakılmaksızın (yani, bir "407
      vekilde kimlik doğrulaması gerekiyor" yanıtı beklenmeden) bağlantı
      üzerinden base64 kodlu olarak sunucuya gönderilir.</dd>

    <dt><code><strong>-q</strong></code></dt>
    <dd>İstek sayısı 150'den fazla olduğunda,
      <code><strong>ab</strong></code> her 100 veya %10 istekte bir, standart
      hataya bir işlenen istek sayacı çıktılar.
      <code><strong>-q</strong></code> seçeneği bu çıktının üretilmemesini
      sağlar.</dd>

    <dt><code><strong>-r</strong></code></dt>
    <dd>Soket hata alsa bile program çıkmaz.</dd>

    <dt><code><strong>-s</strong> <var>zamanasimi</var></code></dt>
    <dd>Soket zaman aşımına uğramadan önce beklenecek azami saniye sayısı.
      30 saniye öntanımlı süredir.
      2.4.4 ve sonraki sürümler içindir.</dd>

    <dt><code><strong>-S</strong></code></dt>
    <dd>Ortalama ve ortanca değerler arasında bir veya iki standart sapmadan
      fazlası varsa ne ortalama değer ne standart sapma değeri ne de
      uyarı/hata iletileri gösterilir. Öntanımlı olarak,
      asgari/ortalama/azami değerler gösterilir. (Geriye uyumluluk).</dd>

    <dt><code><strong>-t</strong> <var>saniye</var></code></dt>
    <dd>Ölçümleme işleminin ne kadar süreyle uygulanacağı belirtilir. Dahili
      olarak <code><strong>-n 50000</strong></code> seçeneği uygulanır. Bunu
      belli bir süreye göre kıyaslama yapmak amacıyla kullanabilirsiniz.
      Öntanımlı olarak bir süre kısıtlaması yoktur.</dd>

    <dt><code><strong>-T</strong> <var>içerik-türü</var></code></dt>
    <dd>POST/PUT verisi için kullanılacak içerik türü belirtilir. Örnek:
      <code>application/x-www-form-urlencoded</code>.
      Öntanımlı değer: <code>text/plain</code>.</dd>

    <dt><code><strong>-v</strong> <var>ayrıntı-düzeyi</var></code></dt>
    <dd>Çıktının ayrıntı düzeyi belirtilir.  <code>4</code> ve üstü ile
      başlıklar hakkında bilgi, <code>3</code> ve üstü ile yanıt kodları
      (404, 200, vb.), <code>2</code> ve üstü ile ise uyarı ve bilgi
      iletileri gösterilir.</dd>

    <dt><code>-u <var>PUT-dosyası</var></code></dt>
    <dd>PUT verisini içeren dosya.  Ayrıca, <code>-T</code> seçeneğini
      belirtmeyi de unutmayın.</dd>

    <dt><code><strong>-V</strong></code></dt>
    <dd>Sürüm bilgilerini gösterir ve çıkar.</dd>

    <dt><code><strong>-w</strong></code></dt>
    <dd>Sonuçları HTML tabloları olarak basar. Öntanımlı tablo, beyaz
      artalanlı ve iki sütunludur.</dd>

    <dt><code><strong>-x</strong>
      <var>&lt;table&gt;-öznitelikleri</var></code></dt>
    <dd><code>&lt;table&gt;</code> etiketinde kullanılacak öznitelikler
      belirtilir. Belirtilen öznitelikler etiket içine <code>&lt;table
      <var>buraya</var> &gt;</code> biçeminde yerleştirilir.</dd>

    <dt><code><strong>-X</strong>
      <var>vekil</var>[:<var>port</var>]</code></dt>
    <dd>İstekler için bir vekil sunucu kullanılır.</dd>

    <dt><code><strong>-y</strong>
      <var>&lt;tr&gt;-öznitelikleri</var></code></dt>
    <dd><code>&lt;tr&gt;</code> etiketinde kullanılacak öznitelikler
      belirtilir.</dd>

    <dt><code><strong>-z</strong>
      <var>&lt;td&gt;-öznitelikleri</var></code></dt>
    <dd><code>&lt;td&gt;</code> etiketinde kullanılacak öznitelikler
      belirtilir.</dd>

    <dt><code>-Z <var>şifre-kümesi</var></code></dt>
    <dd>SSL/TLS şifre kümesi belirtilir
      (<code><strong>openssl</strong></code>(1) şifrelerine bakınız).</dd>
    </dl>
</section>

<section id="output"><title>Çıktı</title>
    <p>Aşağıda <code><strong>ab</strong></code> tarafından döndürülen değerler
      açıklanmıştır:</p>

    <dl>
        <dt>Server Software</dt>
        <dd>İlk başarılı yanıtın, varsa, <var>server</var> HTTP başlığında
          döndürülen değer. Bu başlıktaki başlangıçtan 32 ondalık değerli
          karaktere (genellikle boşluk veya CR/LF karakteri) kadar tüm
          karakterleri içerir.</dd>

        <dt>Server Hostname</dt>
        <dd>Komut satırında belirtilen DNS veya IP adresi.</dd>

        <dt>Server Port</dt>
        <dd><code><strong>ab</strong></code>'nin bağlandığı port. Komut
          satırında port belirtilmemişse, öntanımlı olarak http için 80, https
          için 443'tür.</dd>

        <dt>SSL/TLS Protocol</dt>
        <dd>İstemci le sunucu arasında uzlaşılmış protokol değerleri. Bu sadece
          SSL kullanılıyorsa çıktılanır.</dd>

        <dt>Document Path</dt>
        <dd>Komut satırı dizgesinden çözümlenen isteğin URI'si.</dd>

        <dt>Document Length</dt>
        <dd>Başarıyla döndürülen ilk belgenin bayt cinsinden uzunluğu. Eğer
          belge uzunluğu sınama sırasında değişirse yanıt bir hata
          içerecektir.</dd>

        <dt>Concurrency Level</dt>
        <dd>Sınama sırasında kullanılan eşzamanlı istemcilerin sayısı.</dd>

        <dt>Time taken for tests</dt>
        <dd>İlk soket bağlantısının alındığı andan son yanıtın alındığı ana
          kadar geçen süre.</dd>

        <dt>Complete requests</dt>
        <dd>Alınan başarılı yanıtların sayısı.</dd>

        <dt>Failed requests</dt>
        <dd>Başarısızlık olarak addedilen isteklerin sayısı. Sayı sıfırdan
          büyükse, diğer satırda,  bağlanma, okuma, yanlış içerik uzunluğu,
          istisnalar gibi sebeplerle başarısız olmuş istekler gösterilir.</dd>

        <dt>Write errors</dt>
        <dd>Başarısız yazma hatalarının (kırık boru) sayısı.</dd>

        <dt>Non-2xx responses</dt>
        <dd>200 serisi yanıt kodları ile açıklanamayan yanıtların sayısı. Tüm
          yanıtlar 200 olursa bu alan çıktılanmaz.</dd>

        <dt>Keep-Alive requests</dt>
        <dd>Keep-Alive isteklerinde sonuçlanan bağlantı sayısı.</dd>

        <dt>Total body sent</dt>
        <dd>Sınamanın parçası olarak veri gönderimi yapılandırılmışsa, bu
          sınama sırasında gönderilen toplam bayt sayısıdır. Sınama sırasında
          gövde gönderilmiyorsa bu alan çıktılanmaz.</dd>

        <dt>Total transferred</dt>
        <dd>Sunucudan alınan toplam bayt sayısı. Bu sayı aslında hattan
          gönderilen bayt sayısıdır.</dd>

        <dt>HTML transferred</dt>
        <dd>Sunucudan alınan belge baytlarının sayısı. Bu sayı HTTP
          başlıklarının bayt sayısını içermez.</dd>

        <dt>Requests per second</dt>
        <dd>Saniyedeki istek sayısı. İstek sayısının toplam süreye
          oranıdır.</dd>

        <dt>Time per request</dt>
        <dd>İstek başına harcanan süre. İlk değer <code>eşzamanlılık * süre *
          1000 / biten</code> formülüyle hesaplanırken ikincisi için
          <code>süre * 1000 / biten</code> formülü kullanılır.</dd>

        <dt>Transfer rate</dt>
        <dd><code>okunantoplam / 1024 / süre</code> formülüyle hesaplanan
          aktarım hızı.</dd>
    </dl>
</section>

<section id="bugs"><title>Börtü böcek</title>
    <p>Duruk bildirimli sabit uzunlukta çeşitli tamponlar vardır.
      Sunucudan gelen yanıt başlıkları ve diğer harici girdiler, komut satırı
      argümanları ile birlikte basitçe çözümlenir, bu size can sıkıcı
      gelebilir.</p>

    <p>HTTP/1.x protokolünü tamamen gerçeklemez; sadece yanıtların 'belli
      başlı' bazı biçimlerini kabul eder. Aksi takdirde,
      <code><strong>strstr</strong></code>(3) işlevinin yoğun kullanımı
      nedeniyle sunucu yerine <code><strong>ab</strong></code>'nin başarımını
      ölçerdiniz.</p>
</section>

</manualpage>
